ELAk erakunde publikoek azpikontratatutako langileen egoera salatu du »

Urola Kostako ELAko ordezkariek agerraldia egin zuten atzo, euskal administrazio publikoan lan egiten duten azpikontratatutako beharginen lan baldintzak salatzeko. Sindikatuko kideek azaldu zutenez, 55.000 langile baino gehiagok egiten dute lan administrazio publikoak azpikontratatuta, eta “lan baldintza oso kaskarrak” dituzte: “Ez daukate ez lanpostuen jarraikortasunik eta ez segurtasunik. Egoera horrek gero eta baldintza prekarioagoak onartzera daramatza, […]

The post ELAk erakunde publikoek azpikontratatutako langileen egoera salatu du appeared first on Urola Kostako Hitza.

‘Nahizun Ondarru! Gazte enplegua bultzatuz’ parte hartze prozesua abiatu du Ondarroako Udalak »

Ondarroako Udalak abian ipini duen Nahizun Ondarru! Gazte enplegua bultzatuz parte hartze prozesuaren bitartez, Ondarroa 2020 proiekturako gazteen ekarpenak jaso nahi dira. “Gazteen behar eta ikuspuntuak ezagutuz eta partekatuz, gazteen artean enplegua sustatzeko aurrera eraman beharreko erronka berriak guztion artean adostuko dira. Eta helburu horri jarraituko dio Ondarroako Udalak martxan jarritako prozesu berritzaileak”. Proiektuaren sustatzailea […]

The post ‘Nahizun Ondarru! Gazte enplegua bultzatuz’ parte hartze prozesua abiatu du Ondarroako Udalak appeared first on Lea-Artibai eta Mutrikuko Hitza.

Nerea Perez Ibarrola: “Harreman espazioak sortu, eta zeudenak bere egin zituzten langileek” »

Edurne Elizondo

Hamaika greba eta protesta egin zituzten Iruñeko langileek 1970eko hamarkadan. Borrokaren orduko eztanda ulertzeko, atzera egin du Nerea Perez Ibarrola historialariak (Iruñea, 1984), eta 1956tik 1976ra bitarteko epean gertatu ziren aldaketak aztertu ditu bere tesian.

Trantsizioa aztertzeko asmoa zenuen, baina denboran atzerago egin duzu, azkenean. Zergatik?

1956-1976 denbora tarteko langileriari buruzko lana egiten hasi nintzen, doktoretza ikastaro baten harira. Trantsizioari buruzko tesia egiteko baliatzea zen asmoa, baina konturatu nintzen tesi baterako mamia bazela hor ere. Jakin nahi nuen 1970eko hamarkadako langile mugimendua nola sortu zen. Atzera egiten hasi nintzen, gertatu ziren prozesuak aztertzeko.

Frankismoan gertatutako prozesuak izan ziren.

Hala da. Ikertzen hasi, eta ikusi nuen 1951n eta 1956an bi greba orokor egin zituztela Iruñean. Txantrea ere, langileen auzo den hori, orduan hasi ziren eraikitzen. 1950eko hamarkadan langileria bazela ohartu nintzen. Fabrikak gero eta garrantzitsuagoak ziren Iruñean garai horretan. Gerora industrializazioaren motore izanen ziren lantegiak hamarkada horretan hasi ziren sortzen.

Zer-nolako urratsak egin ziren 1950eko hamarkadan?

Orduan hasi zen langile identitatea sortzen. Frankismoak aurretik zegoen mugimendua erabat suntsitu zuen, eta errepresioaren bidetik jo zuen. Ez zegoen greba egiteko eskubiderik, eta langileak erregimenaren erakundeen barruan gelditu ziren. Langileak haien langile identitatea garatzeko esparrurik gabe gelditu ziren. Baina gai izan ziren, baziren hainbat esparru horretarako erabiltzeko, eta berriak sortzeko.

Zeintzuk izan ziren esparru horiek?

Langile auzoak, adibidez. Iruñerrian sortutakoak aztertu ditut. Auzo horietan harremanetarako espazioak sortu zituzten langileek, eta lehendik zeudenak bere egin zituzten. Peñak, adibidez. Elkarrekin egoteko eta harremanak egiteko espazioak ziren. Parrokiek ere bete zuten rol hori auzoetan. Sareak osatu zituzten, eta auzo elkarteak sortuz antolatzen hasi ziren. Garrantzitsuak izan ziren langileen identitate hori sortzeko, halaber, Elizaren inguruko hainbat esparru.

Lagundu zuen Elizak?

Estatuan oso garrantzitsua izan zen langile mugimendu berri baten artikulazioan. Elizak bere esparru guztiei eutsi ahal izan zien. Egitura hori bazuen. Hierarkiak bat egiten zuen erregimenarekin, baina oinarrian bestelakoa zen egoera. Aldaketa izan zen, Vatikanoko II. Kontzilioarekin lotuta, batez ere. Aldaketa ez zen, oro har, Elizan gertatu, baina bai hainbat sektoretan. Auzoetako apaizak, adibidez, oso eragile garrantzitsuak izan ziren; herriarekin eta langileekin egin zuten bat. Elizarekin lotutako hainbat erakundek oso ongi funtzionatu zuten langileentzako esparru gisa. Errealitatea aldatzeko konpromisoa hartu zuten, eta konpromiso horrek eraman zituen militantziara. Ez da harritzekoa lantegietan sortutako lehen langile batzordeetako kideak erakunde horietako partaide izatea.

Diktaduraren testuinguruan, zer erantzun jaso zuten?

Gatazkak sortu ziren. 1956ko grebari, adibidez, errepresioarekin erantzun zion erregimenak; hamaika atxiloketarekin. Elizaren inguruko erakunde horien eta hierarkiaren arteko talkak ere izan ziren. Diktadurak berak, hala ere, ez zuen espero esparru horietatik halako mugimendua sortzea, nire ustez.

Aurrera egin zuen, ordea.

Bai. 1956tik 1958ra hamaika greba izan ziren estatuan, eta 1958an hitzarmen kolektiboari buruzko legea onartu zuten. Horrek, bere muga guztiekin, aukera eman zien langileei elkartzeko, lan baldintzei buruz hitz egiteko. Balio izan zuen aukerak sortzeko. Zirkuitu bat sortu zen, eta esparru ezberdinetan, auzoetan, lantegietan, Elizaren inguruko erakundeetan eta abarretan, esperientziak eta ideiak trukatu zituzten. Magma bat sortu zen, eta langileak hasi ziren errealitateari buruzko gogoeta egiten, eta aldatzen saiatzen. Nafarroa, frankismoaren testuinguruan, probintzia garaileen artean zegoen, eta 1970eko hamarkadan, halere, herrialderik gatazkatsuenetako bat izan zen, langile borroka oso errotuta zeukaten herrialdeen atzetik. Atzean dago gizartearen aldaketa, 1950eko hamarkadan mamitzen hasi zen aldaketa hura. Deus ez da hutsetik sortzen, baina 1950eko hamarkadan mamitzen hasi zena langile mugimendu berri bat izan zen.

1964. urtean industrializazio plana bultzatu zuen Nafarroako Diputazioak; zer ekarri zuen?

1960ko hamarkada horretan aurreko hamarkadan sortutako mugimendua sendotuz joan zen. Errealitate sozial berriak sortu ziren. Planak ekarri zuen diru laguntzak eta erraztasunak ematea industriak ezartzeko. Ikusten da Nafarroako industrializazioa bideratu zutela industria astunera, metalgintzara eta automobilgintzara. Sortzen den langileriak badu lotura, noski, industria mota horrekin. Fabrika handietako langileak dira nagusi. Asko izanda, errazagoa da mobilizazioak egitea, eta, aldi berean, gizartearen elkartasuna piztea. Hain handiak ez ziren lantegien rola ez dugu gutxietsi behar, halere.

Zeintzuk, adibidez?

Ona papergintza fabrika, adibidez. 1956ko greba hasi zuen Calzados Lopez lantegia ere bai. Bi horietan emakumeak ziren nagusi.

Zein izan zen emakumeen parte hartzea?

Kontuan izan behar dugu Iruñeko langile mugimendua egon dela, batez ere, Potasas, Super Ser, Imenasa eta orduko Authi enpresetan. Langileak, nagusiki, gizonak ziren. Baina enpresa horietako bulegoetan emakumeak baziren, eta haiek ere osatu zituzten batzordeak. Parte hartu zuten.

1950eko urteetan mamitzen hasi zen mugimenduak 1970eko hamarkadan egin zuen eztanda; erregimenaren kontrolari nola egin zion ihes?

Frankismoak, hasieran, ongi zekien nor zen nor; zer langile zegoen UGT sindikatuan, adibidez. Baina 1950eko hamarkadan belaunaldi aldaketa bat gertatu zen. Langile militante berriek ez zuten aurrekoen beldur bera. Beldurra bazuten, baina ez deus egin gabe gelditzeko adina beldurrik. Erregimenak, gainera, ez zituen hain ongi kontrolatzen. Elizaren inguruko erakundeetan eta sindikatu bertikaletan ere ari zirenez, esparru horiek haien alde erabiltzeko, erregimenaren kontrol horri ihes egin zioten. Norbait atxilotzen zutenean, bazen atzetik beste norbait ardura hartzeko prest. Denborak aurrera egin ahala, langileen aurkako errepresioak haienganako elkartasuna ere piztu zuen.

1970eko hamarkada hartan, zeintzuk izan ziren gatazka nagusiak?

Motor Ibericako langileei elkartasuna adierazteko greba orokorra egin zuten 1973an. Giltzarri izan zen. 1974ko udazkena ere beroa izan zen; greba asko egin zituzten. 1975ean, berriz, Potasaseko langileek egin zuten itxialdia. Langileriak bat egin zuen.

Zer gelditu da mugimendu hartatik?

Iragana miresteko joera dugu, eta ez da bidezkoa. Baina ikasi behar dugu harremanak egiteko eta sareak osatzeko garaian garaiko aukerak identifikatzen. Frankismoaren garaian gai izan baziren hori egiteko, zergatik ez dugu gaur eginen?

Arrantza kultura berpizteko »

Olaia Zabalondo
Esperientzia alde batean, eta ikasteko grina bestean. Jesus Gangoitiren eskuetan erraza dirudiena, praktikan, ez da horren erraza. Hala ere, pazientzia apur batekin eta behin eta berriro errepikatuta, lortzen da. Hain zuzen ere, arrantz…

Berdeleta hasita baldin badago ere, alerik ez dute arrantzatu »

2016. urteko berdel kanpaina ofizialki astelehenean [otsailak 15] hasi bazen ere, baxurako arrantzaleek oraindik ez dute berdelik aurkitu. Aurten, gainera, Europar Batasunak nabarmen jaitsi du kuota; zehatz esanda, iaz baino %15 gutxiago harrapatu ahal izango da. Guztira, 9.000 tona inguruko kuota ezarri du Bruselak. Horren harira, eta kuota nabarmen jaitsi denez, arrantzaleek denboraldia nabarmen motzagoa […]

The post Berdeleta hasita baldin badago ere, alerik ez dute arrantzatu appeared first on Lea-Artibai eta Mutrikuko Hitza.

Correscalesekin bat egin dute Azpeitiko EH Bilduren udal hautetsiek »

Azpeitiko Udaleko EH Bilduren hautetsiek ere bat egiten dute Correscales lasterketarekin, eta bat egin dute “enplegua sortu, banatu eta duindu” leloarekin. “800 kilometro dituen ibilbidea, Bilbotik Bartzelonaraino, gaurtik otsailaren 22ra bitartean egingo dena; justizia eta duintasunaren alde borrokatzen duten bizipenen arteko konplizitateak saretuz. 80 errelebo, prekarietatearen aurkako borroka partekatuz. Prekarietatearen eta injustuak diren bizi baldintzen […]

The post Correscalesekin bat egin dute Azpeitiko EH Bilduren udal hautetsiek appeared first on Urola Kostako Hitza.

EH Bilduk Correscales-Korrika prekarioarekin bat egingo du bihar »

Errenteria-Oreretako Herriko plazan 12:15ean egingo diote harrera.

Bihar iritsiko da Correscales Oarsoaldera »

Correscales martxari harrera egingo diote Errenteria-Oreretan, Antxon eta Trintxerpen

Gazteak lan munduan txertatzeko, Hazilan egitasmoa abiatuko dute »

Langabezian dauden kualifikatutako 20 eta 35 urte arteko 210 gaztek lan mundura hurbiltzeko aukera izango dute.

Lan Bila tailerrak jarri ditu martxan Leartibai Garapen Agentziak »

Eskualdeko gazteen laneratzeko aukerak hobetze aldera, Lan Bila tailerrak emango ditu Leartibai Garapen Agentziak. Lehenengo saioak Markina-Xemeinen egingo dituzte otsailean eta martxoan, eta hurrengokoak Ondarroan eta Lekeition egingo dituztela aurreratu dute. Leku batean zein bestean egingo diren horiek “laneratzeko prozesuan kontutan hartu behar diren aspektuak lantzen dituen ikastaroak” izango dira, betiere, gazteei laguntza eskainiz. Ikastaroak […]

The post Lan Bila tailerrak jarri ditu martxan Leartibai Garapen Agentziak appeared first on Lea-Artibai eta Mutrikuko Hitza.