Kultur Etxea Bernarda Albarena ere izango da gaur »

Kasino Zaharreko antzerki taldeak Federico Garcia Lorcaren klasikoa antzeztuko du ostiralal arratsaldean.

Arri-Botx bertso paper lehiaketako sariak banatu dituzte Ondarroan »

Atzo [maiatzak 18] arratsaldean ospatu zen hirugarren urtez herriko bi bertsolari ezagunenen izena daraman lehiaketaren sari banaketa. Ondarroako Bertso Topaketak izenpean, bertsoa eta bertsolaritza izan ziren protagonista atzo Beikozinin. Hiru ikastetxeetako ikasleekin batera, Nerea Ibarzabal eta Eneko Arrate bertsolari markina-xemeindarrak aritu ziren oholtza gainean, bertaratutako publikoa bertsoekin gozaaraziz. Jon Arrizabalaga eta Jose Mari Aranbarri, Arri […]

Jon Gurrutxaga eta Keu Agirretxea, Santa Barbaran »

Norbere diskoetan eta zuzenekoetan beste musikari batzuekin aritu izan badira ere, bien arteko elkarlanean beste urrats bat egin dute Jon Gurrutxaga eta Keu Agirretxea musikariek. Urretxuko Santa Barbaran izango dira igandean, 18:30ean, eta bakoitzak bakarka hainbat abesti jo ondoren, taula gainean batuko dira segidan Izanak izeneko single berria elkarrekin musikatu eta abesteko. Maiatzaren 5ean, Ezkioko […]

Giro ederra izan da Azkoitiko Gu Ere Bertsotan jaialdian »

Atzo arratsaldean Gu Ere Bertsotan ikasturte bukaerako bertso jaialdia izan zen Azkoitiko Baztartxon. Guztira, Xabier Munibe ikastolako eta Floreaga ikastetxeko 172 gazte aritu ziren bertsotan, eta gogotsu erakutsi zuten urtean zehar Jokin Uranga bertsolariak irakatsitakoa. Zehazki, Floreaga ikastetxeko LH 5. eta 6. mailako eta Xabier Munibe ikastolako DBHko 1. mailako ikasleek parte hartu zuten. Landu […]

Euskararen erabilera indizeak bi puntu gora egin du azken hamar urteetan »

Irungo Udaleko Euskara Arloak, Siadeco enpresarekin, hiriko euskararen erabileraren inguruko neurketa gauzatu berri du.

Santa Marinako bandera igo dute kapaxkotarrek »

Erraldoiek eta txistulariek kalea girotu ostean, Santa Marinako jaiei hasiera ofiziala eman zieten atzo arratsaldean. Kaxpakotarrak izan dira aurten bandera igotzeko ardura izan dutenak, eta hainbat herritar bertaratu zen ekitaldiaz gozatzera. Gaur gauean, ohiko danborrada egingo dute, eta jaiei igandean emango diete amaiera, Santa Marina egunez. Argazki bilduma ikusteko: Zarauzkohitza.eus

Zumaian ezezagun, Asturiasen goraipatua »

Bere jaioterrian, Zumaian, apenas ezagutzen dute; Asturiasen, aldiz, goraipatu egiten dute, bertako abesbatzen aitzindaria izan zelako. Angel Enbil 1897an Zumaian jaioa, 1980an hil zen Asturiasko Pola de Sieron (Espainia). Bertan bere omenezko jaialdia antolatzen dute urtero, 1991tik hona, eta aurten Zumaiako Beheko Plaza abesbatza bertan izango da beste talde batzuekin batera. “Orain 26 bat urte […]

Bertsomovieda lehiaketako sariak gaur banatuko dituzte Igartzan »

Helduen saria Mariñe Arbeoren Txakur Gorria taldeak irabazi du ‘Hartza zu’ lanarekin. Ekaitz Goikoetxearen ‘Botilen hilerritik’ lanak bi sari jaso ditu, ikuslearena eta aipamenaBertsoak eta irudiak uztartzen dituen Bertsomovieda lehiaketan hamaika lan…

Ordiziako zortzikoak dantzaz eta musikaz beteko ditu herriko kaleak »

Aurrenekoz iaz antolatu zuten Amets Bidekoek Ordiziako zortzikoaren festa urtero egiteko helburuarekin. 64 dantzarik eta 10 bat txistularik parte hartuko duteIaz ospatu zen aurrenekoz Ordiziako zortzikoaren festa Amets Bide taldeak antolatuta, eta aurt…

Matxismoaren aurkako aldarria »

Kattalin Barber

Laguntza eta babesa eskaini nahi diet nirea bezalako egoeran diren pertsonei, indarkeria bazter utzi ahal izateko; ahal delako, eta behar delako”. Indarkeria matxista jasan duen emakume baten testigantza da Nidos desnudos (Habia biluziak) dokumentalaren hari gidari nagusia. Virginia Senosiainek eta Juan Luis Napalek egin dute, eta fikzioa, errealitatea, adituen elkarrizketak eta kaleko jendearen iritziak baliatu dituzte obrari forma emateko.

“Lan honen bidez, adierazi nahi dugu gizartearen gehiengo osoa indarkeria matxistaren aurka egon arren, egunero pairatzen jarraitzen dugula. Errealitate hori behingoz hutsean uzteko ordua dugu”, adierazi du Senosiainek. Aurreratu duenez, dokumentala “gogorra eta gordina” izan arren, “modu positiboan” amaitzen da. “Genero indarkeria jasan izan duen emakumeak esaten duena esanen dut nik ere: putzu horretatik atera daitekeela, eta are garrantzitsuagoa dena, atera egin behar da”.

Dokumentala osatu ahal izateko, 88 pertsona elkarrizketatu dituzte, genero, adin eta jatorri desberdinekoak. “Helburua, hortaz, guztiok borroka komun bat dugula adieraztea izan da: indarkeria matxista desagerraraztea”, gaineratu du Napalek. Horrez gain, genero indarkeriaren inguruan sentsibilizazioa eta hausnarketa sustatzeko ere egin dute dokumentala. “Gizarte osoaren parte hartzea behar dugu gaitz horri aurre egin ahal izateko”, esan du Senosiainek.

Besteak beste, dokumentalean parte hartu dute Aritz Romeo Iruñeko Udaleko Hiritar Segurtasuneko zinegotziak, Amaia Alcala Iruñeko Udaltzaingoaren Indarkeria saileko zuzendariak, Maria Ortega genero indarkerian espezializatutako abokatuak eta Iruñeko Emakumeendako Udal Arreta zerbitzuko langileek.

Senosiainek eta Napalek haien hondar aletxoa jarri nahi izan dute, eta, zuzendari lana egiteaz gain, dokumentaleko aktore ere badira. Aktorea da Senosiain, baina lehenengo aldia izan da Napalentzat. Erasotzaile baten larruan jartzea zaila eta gogorra gertatu zaio. “Irudi latzak grabatu ditugu, gordinak”. Hala ere, leuntasunarekin eta sentiberatasunarekin landu dute gaia dokumental osoan.

Fikzioaz eta elkarrizketez gain, indarkeriaren inguruko performance bat ere ageri da dokumentalean, dantzan oinarritutakoa. Carmen Larrez eta Txusmi Pellicer aritu dira dantzari: “Dokumentalaren alderdi artistikoa da, eta oso iradokitzailea da; horrelako zerbait sartu nahi genuen”.

Orain, dokumentala lau haizeetara zabaltzea da asmoa. Hilaren 7an estreinatu zuten Leitzan, eta biak kontent azaldu dira izan duen harrerarekin. Oraindik ez dituzte data zehatzak, baina Nafarroako hainbat udalek interesa agertu dutela jakinarazi dute egileek. Horrez gain, Iruñeko Golem zinemetan estreinaldia egiteko asmoa dute sanferminak baino lehen. “Mundu guztiak ateak ireki dizkigu, eta zinez eskertzekoa da”.

Sanferminetan ere jarri dute arreta dokumentalean, eta iazko eraso sexistei gizarteak kalean eman zien erantzuna erreferentziatzat hartu dute. “Gaitzespen sozial izugarria egon zen, eta hori zerbait ongi egiten ari garen seinale da. Orain dela hamar urte horrelako erantzuna ezinezkoa zen, baina egindako lanaren fruituak jasotzen ari gara”, dio Napalek. Urratsez urrats, aurrerapausoak ematen ari direla ziur dira. “Bere onetik aterata dago gizartearen parte bat, eta belaunaldi gazteen balioetan jarri behar dugu arreta”, dio Senosiainek.

Aspaldiko asmoa

Aspalditik zuten buruan Napalek eta Senosiainek genero indarkeriaren inguruko lanen bat egiteko ideia. Antzerki ikuskizun bat egiteko aukera aztertu zuten hasieran, baita eta lip dub bat ere. “Azkenean, ordea, lanari ekin, eta dokumentala atera zaigu”, azaldu dute egileek. Ikus-entzunezko lehen lan handia izan da bientzat, eta lan eskerga izan dute azken hilabeteetan. Halere, esku artean dituzte proiektu gehiago, eta dagoeneko ari dira lantzen hurrengoa: 36ko gerra emakumearen ikuspuntutik aztertu nahi dute, film labur baten bidez. “Gehiegi landu ez den gaia dela uste dugu, eta merezi du”, dio Napalek.

Orain, indarkeria matxistari buruzko lana dute lehentasun. Gaztelaniaz dago bakarrik, oraingoz, baina euskaraz eta katalanez ere emanen dute. Asmoa da, gainera, bertsio bakoitzak “identitate bat” izatea: “Elementu komunak izanen dira, baina elkarrizketa berriak eginen ditugu, euskaraz eta katalanez aritzen diren adituekin”. Euskal Herrian eta Katalunian grabatu dituzte irudi guztiak.

The post Matxismoaren aurkako aldarria appeared first on Nafarroako Hitza.